Op naar de zuidpool…

… maar dan die van de Maan.

NASA-onderzoekers hebben ontdekt dat bepaalde mensgerelateerde microben de harde, ijzige omgeving van de zuidpool van de maan kunnen overleven (zie de link helemaal hieronder). Deze ontdekking helpt te begrijpen hoe microben zich gedragen in extreme omstandigheden. Ze kunnen ons zelf dáár helpen.

Die hulp hebben we ook hard nodig, want in veel landen bereiden astronauten zich voor op een permanente aanwezigheid op de maan. Het is vrijwel zeker dat de zuidpool de plek wordt waar de eerste bouwprojecten zullen plaatsvinden.

Terug naar de maan

Na meer dan vijftig jaar keert de mens terug naar de maan. Anders dan in de jaren 1960 gaat het niet alleen om wie er het eerst aankomt. Zowel de VS als China willen een maanbasis bouwen, bij voorkeur aan de zuidpool, waar waterijs en bijna permanent zonlicht ideale omstandigheden bieden. En er zijn meer kapers op de kust.

Inmiddels is (in relatieve stilte) voor voorwerk gedaan. Kennis verzameld. Gezocht maar locaties.

Waarom juist daar?

De zuidpool van de maan is een belangrijk doelwit voor moderne ruimtemissies. De reden is niet lastig te bedenken, nu er door onbemande landingen op de maan van veel plekken grondmonsters zijn meegenomen. De zuidpool combineert een paar heel mooie eigenschappen.

Er zijn bijvoorbeeld grote hoeveelheden waterijs. Vroeger dachten we dat de maan droog zou zijn – dat blijkt wel waar, maar toch ook anders. Het water is er wel, maar het ligt stijf bevroren in diepe kraters op de plekken waar het zonlicht nooit komt. Het is veel, en dat is nuttig: water kan worden omgezet in drinkwater, zuurstof en brandstof (waterstof) voor toekomstige reizen naar bijvoorbeeld Mars.

Voor zulk diepbevroren water moet het altijd donker zijn – de kraters op de zuidpool hebben die locaties. Op de zuidpool zijn er tegelijk ook plekken waar de zon juist altijd schijnt, bijvoorbeeld op de hoge randen van de kraters. Dat is vanzelfsprekend belangrijk voor energieopwekking.

Grondstoffen

Tenslotte zijn er grondstoffen. Vermoedelijk veel. Misschien wel héél veel. Op de bodem van inslagkraters (en waarschijnlijk eronder) zitten waardevolle elementen in de grond: de inslag heeft kilometers dikke lagen van de oppervlakte gestript, dus je hoeft veel minder te graven. Vlak bij de zuidpool ligt het enorme Aitken-bekken, een van de grootste inslagkraters in het zonnestelsel. Naar alle waarschijnlijkheid is het een goudmijn, en niet alleen voor goud.

Op de maan bevindt zich bovendien het zeldzame helium-3, dat in de nabije toekomst bruikbaar kan blijken als brandstof voor kernfusiereactoren. Al met al: zorg dat je er als eerste bent!

Macht

Als eerste, ja. Want een primeur betekent niet alleen dat je de beste plekjes kunt veroveren, je kunt bovendien de grenzen voor anderen bepalen. Een niet te onderschatten factor is gewoon kale macht – al heet die in diplomatenjargon ‘geostrategische controle over maaninfrastructuur’. Ruimte-ambassadeur Nancy Vermeulen vat het samen: ‘Elke opkomende grootmacht weet dat wie de infrastructuur als eerste gaat uitbouwen, de komende vijftig jaar de spelregels bepaalt.’

De concurrenten

Het Amerikaanse Artemisprogramma heeft vertraging opgelopen door kinderziekten aan het Starship-lanceersysteem. Europa levert weliswaar cruciale onderdelen aan het Artemisprogramma en mag in ruil daarvoor toekomstige astronauten laten landen op de maan – maar dat betekent: niet aan het stuur. Daarom probeert de ESA hard om voor lanceringsfaciliteiten onafhankelijk te worden van de VS. Een eigen lanceerbasis. Eigen draagraketten. Eigen capsules. De achterstand is aanzienlijk.

China boekt indrukwekkende vooruitgang: het land voerde meerdere onbemande missies naar de maan uit en bracht tweemaal maanmonsters terug, waaronder van de achterkant van de maan – een wereldprimeur! In 2029 of 2030 wil het zijn eerste ‘taikonauten’ op de maan zetten.

India heeft de eerste landing op de zuidpool gerealiseerd. Japan worstelt om bij te blijven. Rusland heeft na een mislukte onbemande landing in 2023 en de ellende van internationale sancties een stevige achterstand opgelopen. Het schijnt dat het samenwerking zoekt met China.

SF

In het SF-verhaaltje ‘Bijles’ is de race gewonnen door China (maar daarmee is niet alles gezegd, want….). Amerikanen mogen als arbeiders in de mijnen werken. Natuurlijk komen Chinese meisjes en arbeidersjongens elkaar wel eens tegen. Het verhaaltje staat in de bundel ‘Het zal anders’

https://www.wettum.org/het-zal-anders https://www.kobo.com/nl/nl/ebook/het-zal-anders